Reader

Reader | Metamorphoses, Book 7

Metamorphoses

Ovid

Book 7 | Primary edition: Hugo Magnus

Text

Position

Line 1 of 865

Waypoints

Line RefHugo Magnus | Latin
1

Primary

Iamque fretum Minyae Pagasaea puppe secabant,

2

Primary

perpetuaque trahens inopem sub nocte senectam

3

Primary

Phineus visus erat, iuvenesque Aquilone creati

4

Primary

virgineas volucres miseri senis ore fugarant,

5

Primary

multaque perpessi claro sub Iasone tandem

6

Primary

contigerant rapidas limosi Phasidos undas.

7

Primary

Dumque adeunt regem Phrixeaque vellera poscunt

8

Primary

lexque datur Minyis magnorum horrenda laborum,

9

Primary

concipit interea validos Aeetias ignes

10

Primary

et luctata diu, postquam ratione furorem

11

Primary

vincere non poterat, “frustra Medea, repugnas:

12

Primary

nescio quis deus obstat” ait; “mirumque, nisi hoc est,

13

Primary

aut aliquid certe simile huic, quod amare vocatur.

14

Primary

Nam cur iussa patris nimium mihi dura videntur?

15

Primary

Sunt quoque dura nimis. Cur, quem modo denique vidi,

16

Primary

ne pereat, timeo? quae tanti causa timoris?

17

Primary

Excute virgineo conceptas pectore flammas,

18

Primary

si potes, infelix! — Si possem, sanior essem.

19

Primary

Sed trahit invitam nova vis, aliudque cupido,

20

Primary

mens aliud suadet. Video meliora proboque,

21

Primary

deteriora sequor. Quid in hospite, regia virgo,

22

Primary

ureris et thalamos alieni concipis orbis?

23

Primary

Haec quoque terra potest, quod ames, dare. Vivat an ille

24

Primary

occidat, in dis est. Vivat tamen! idque precari

25

Primary

vel sine amore licet: quid enim commisit Iason?

26

Primary

Quem, nisi crudelem, non tangat Iasonis aetas

27

Primary

et genus et virtus? Quem non, ut cetera desint,

28

Primary

ore movere potest? Certe mea pectora movit.

29

Primary

At nisi opem tulero, taurorum adflabitur ore

30

Primary

concurretque suae segeti, tellure creatis

31

Primary

hostibus, aut avido dabitur fera praeda draconi.

32

Primary

Hoc ego si patiar, tum me de tigride natam,

33

Primary

tum ferrum et scopulos gestare in corde fatebor.

34

Primary

Cur non et specto pereuntem oculosque videndo

35

Primary

conscelero? Cur non tauros exhortor in illum

36

Primary

terrigenasque feros insopitumque draconem?

37

Primary

Di meliora velint. Quamquam non ista precanda,

38

Primary

sed facienda mihi. — Prodamne ego regna parentis,

39

Primary

atque ope nescio quis servabitur advena nostra,

40

Primary

ut per me sospes sine me det lintea ventis

41

Primary

virque sit alterius, poenae Medea relinquar?

42

Primary

Si facere hoc aliamve potest praeponere nobis,

43

Primary

occidat ingratus. Sed non is vultus in illo,

44

Primary

non ea nobilitas animo est, ea gratia formae,

45

Primary

ut timeam fraudem meritique oblivia nostri.

46

Primary

Et dabit ante fidem, cogamque in foedera testes

47

Primary

esse deos. Quid tuta times? accingere et omnem

48

Primary

pelle moram: tibi se semper debebit Iason,

49

Primary

te face sollemni iunget sibi, perque Pelasgas

50

Primary

servatrix urbes matrum celebrabere turba.

51

Primary

Ergo ego germanam fratremque patremque deosque

52

Primary

et natale solum, ventis ablata, relinquam?

53

Primary

Nempe pater saevus, nempe est mea barbara tellus,

54

Primary

frater adhuc infans: stant mecum vota sororis,

55

Primary

maximus intra me deus est. Non magna relinquam,

56

Primary

magna sequar: titulum servatae pubis Achivae

57

Primary

notitiamque loci melioris et oppida, quorum

58

Primary

hic quoque fama viget, cultusque artesque locorum;

59

Primary

quemque ego cum rebus, quas totus possidet orbis,

60

Primary

Aesoniden mutasse velim; quo coniuge felix

61

Primary

et dis cara ferar et vertice sidera tangam.

62

Primary

Quid, quod nescio qui mediis concurrere in undis

63

Primary

dicuntur montes, ratibusque inimica Charybdis

64

Primary

nunc sorbere fretum, nunc reddere, cinctaque saevis

65

Primary

Scylla rapax canibus Siculo latrare profundo?

66

Primary

Nempe tenens, quod amo, gremioque in Iasonis haerens

67

Primary

per freta longa ferar: nihil illum amplexa verebor

68

Primary

aut, siquid metuam, metuam de coniuge solo. —

69

Primary

Coniugiumne vocas speciosaque nomina culpae

70

Primary

imponis, Medea, tuae? Quin adspice, quantum

71

Primary

adgrediare nefas, et, dum licet, effuge crimen.”

72

Primary

Dixit, et ante oculos rectum pietasque pudorque

73

Primary

constiterant, et victa dabat iam terga Cupido.

74

Primary

Ibat ad antiquas Hecates Perseidos aras,

75

Primary

quas nemus umbrosum secretaque silva tegebat.

76

Primary

Et iam fortis erat pulsusque resederat ardor,

77

Primary

cum videt Aesoniden exstinctaque flamma reluxit.

78

Primary

Erubuere genae, totoque recanduit ore,

79

Primary

utque solet ventis alimenta adsumere quaeque

80

Primary

parva sub inducta latuit scintilla favilla

81

Primary

crescere et in veteres agitata resurgere vires,

82

Primary

sic iam lentus amor, iam quem languere putares,

83

Primary

ut vidit iuvenem, specie praesentis inarsit.

84

Primary

Et casu solito formosior Aesone natus

85

Primary

illa luce fuit: posses ignoscere amanti.

86

Primary

Spectat et in vultu veluti tum denique viso

87

Primary

lumina fixa tenet nec se mortalia demens

88

Primary

ora videre putat, nec se declinat ab illo.

89

Primary

Ut vero coepitque loqui dextramque prehendit

90

Primary

hospes et auxilium submissa voce rogavit

91

Primary

promisitque torum, lacrimis ait illa profusis:

92

Primary

“Quid faciam, video (non ignorantia veri

93

Primary

decipiet, sed amor): servabere munere nostro;

94

Primary

servatus promissa dato.” Per sacra triformis

95

Primary

ille deae, lucoque foret quod numen in illo,

96

Primary

perque patrem soceri cernentem cuncta futuri

97

Primary

eventusque suos et tanta pericula iurat.

98

Primary

Creditus accepit cantatas protinus herbas

99

Primary

edidicitque usum, laetusque in tecta recessit.

100

Primary

Postera depulerat stellas aurora micantes:

101

Primary

conveniunt populi sacrum Mavortis in arvum

102

Primary

consistuntque iugis. Medio rex ipse resedit

103

Primary

agmine purpureus sceptroque insignis eburno.

104

Primary

Ecce adamanteis Vulcanum naribus efflant

105

Primary

aeripedes tauri, tactaeque vaporibus herbae

106

Primary

ardent; utque solent pleni resonare camini,

107

Primary

aut ubi terrena silices fornace soluti

108

Primary

concipiunt ignem liquidarum adspergine aquarum,

109

Primary

pectora sic intus clausas volventia flammas

110

Primary

gutturaque usta sonant. Tamen illis Aesone natus

111

Primary

obvius it. Vertere truces venientis ad ora

112

Primary

terribiles vultus praefixaque cornua ferro,

113

Primary

pulvereumque solum pede pulsavere bisulco

114

Primary

fumificisque locum mugitibus impleverunt.

115

Primary

Deriguere metu Minyae: subit ille, nec ignes

116

Primary

sentit anhelatos (tantum medicamina possunt),

117

Primary

pendulaque audaci mulcet palearia dextra,

118

Primary

suppositosque iugo pondus grave cogit aratri

119

Primary

ducere et insuetum ferro proscindere campum.

120

Primary

Mirantur Colchi, Minyae clamoribus augent

121

Primary

adiciuntque animos. Galea tum sumit aena

122

Primary

vipereos dentes et aratos spargit in agros.

123

Primary

Semina mollit humus valido praetincta veneno,

124

Primary

et crescunt fiuntque sati nova corpora dentes.

125

Primary

Utque hominis speciem materna sumit in alvo

126

Primary

perque suos intus numeros componitur infans,

127

Primary

nec nisi maturus communes exit in auras,

128

Primary

sic ubi visceribus gravidae telluris imago

129

Primary

effecta est hominis, feto consurgit in arvo,

130

Primary

quodque magis mirum est, simul edita concutit arma.

131

Primary

Quos ubi viderunt praeacutae cuspidis hastas

132

Primary

in caput Haemonii iuvenis torquere parantes,

133

Primary

demisere metu vultumque animumque Pelasgi.

134

Primary

Ipsa quoque extimuit, quae tutum fecerat illum;

135

Primary

utque peti vidit iuvenem tot ab hostibus unum,

136

Primary

palluit et subito sine sanguine frigida sedit;

137

Primary

neve parum valeant a se data gramina, carmen

138

Primary

auxiliare canit secretasque advocat artes.

139

Primary

Ille gravem medios silicem iaculatus in hostes

140

Primary

a se depulsum Martem convertit in ipsos.

141

Primary

Terrigenae pereunt per mutua vulnera fratres

142

Primary

civilique cadunt acie. Gratantur Achivi

143

Primary

victoremque tenent avidisque amplexibus haerent.

144

Primary

Tu quoque victorem complecti, barbara, velles:

145

Primary

obstitit incepto pudor. At complexa fuisses

146

Primary

sed te, ne faceres, tenuit reverentia famae.

147

Primary

Quod licet, adfectu tacito laetaris agisque

148

Primary

carminibus grates et dis auctoribus horum.

149

Primary

Pervigilem superest herbis sopire draconem,

150

Primary

qui crista linguisque tribus praesignis et uncis

151

Primary

dentibus horrendus custos erat arboris aureae.

152

Primary

Hunc postquam sparsit Lethaei gramine suci

153

Primary

verbaque ter dixit placidos facientia somnos,

154

Primary

quae mare turbatum, quae concita flumina sistunt,

155

Primary

somnus in ignotos oculos sibi venit, et auro

156

Primary

heros Aesonius potitur spolioque superbus

157

Primary

muneris auctorem secum, spolia altera, portans

158

Primary

victor Iolciacos tetigit cum coniuge portus.

159

Primary

Haemoniae matres pro gnatis dona receptis

160

Primary

grandaevique ferunt patres congestaque flamma

161

Primary

tura liquefaciunt, inductaque cornibus aurum

162

Primary

victima vota cadit. Sed abest gratantibus Aeson,

163

Primary

iam propior leto fessusque senilibus annis.

164

Primary

Cum sic Aesonides: “O cui debere salutem

165

Primary

confiteor, coniunx, quamquam mihi cuncta dedisti

166

Primary

excessitque fidem meritorum summa tuorum,

167

Primary

si tamen hoc possunt (quid enim non carmina possunt?),

168

Primary

deme meis annis et demptos adde parenti.”

169

Primary

Nec tenuit lacrimas. Mota est pietate rogantis,

170

Primary

dissimilemque animum subiit Aeeta relictus.

171

Primary

Nec tamen adfectus tales confessa “quod” inquit

172

Primary

“excidit ore tuo, coniunx, scelus? ergo ego cuiquam

173

Primary

posse tuae videor spatium transcribere vitae?

174

Primary

Nec sinat hoc Hecate, nec tu petis aequa. Sed isto,

175

Primary

quod petis, experiar maius dare munus Iason.

176

Primary

Arte mea soceri longum temptabimus aevum,

177

Primary

non annis renovare tuis: modo diva triformis

178

Primary

adiuvet et praesens ingentibus adnuat ausis.”

179

Primary

Tres aberant noctes, ut cornua tota coirent

180

Primary

efficerentque orbem. Postquam plenissima fulsit

181

Primary

et solida terras spectavit imagine luna,

182

Primary

egreditur tectis vestes induta recinctas,

183

Primary

nuda pedem, nudos umeris infusa capillos,

184

Primary

fertque vagos mediae per muta silentia noctis

185

Primary

incomitata gradus. Homines volucresque ferasque

186

Primary

solverat alta quies: nullo cum murmure saepes,

187

Primary

inmotaeque silent frondes, silet umidus aer;

188

Primary

sidera sola micant. Ad quae sua bracchia tendens

189

Primary

ter se convertit, ter sumptis flumine crinem

190

Primary

inroravit aquis ternisque ululatibus ora

191

Primary

solvit et, in dura submisso poplite terra,

192

Primary

“Nox” ait “arcanis fidissima, quaeque diurnis

193

Primary

aurea cum luna succeditis ignibus astra,

194

Primary

tuque triceps Hecate, quae coeptis conscia nostris

195

Primary

adiutrixque venis cantusque artisque magorum,

196

Primary

quaeque magos, Tellus, pollentibus instruis herbis,

197

Primary

auraeque et venti montesque amnesque lacusque

198

Primary

dique omnes nemorum, dique omnes noctis adeste.

199

Primary

Quorum ope, cum volui, ripis mirantibus amnes

200

Primary

in fontes rediere suos, concussaque sisto,

201

Primary

stantia concutio cantu freta, nubila pello

202

Primary

nubilaque induco, ventos abigoque vocoque,

203

Primary

vipereas rumpo verbis et carmine fauces,

204

Primary

vivaque saxa sua convulsaque robora terra

205

Primary

et silvas moveo, iubeoque tremescere montes

206

Primary

et mugire solum manesque exire sepulcris.

207

Primary

Te quoque, Luna, traho, quamvis Temesaea labores

208

Primary

aera tuos minuant; currus quoque carmine nostro

209

Primary

pallet avi, pallet nostris Aurora venenis.

210

Primary

Vos mihi taurorum flammas hebetastis et unco

211

Primary

impatiens oneris collum pressistis aratro,

212

Primary

vos serpentigenis in se fera bella dedistis

213

Primary

custodemque rudem somno sopistis et aurum

214

Primary

vindice decepto Graias misistis in urbes.

215

Primary

Nunc opus est sucis, per quos renovata senectus

216

Primary

in florem redeat primosque reconligat annos.

217

Primary

Et dabitis. Neque enim micuerunt sidera frustra,

218

Primary

nec frustra volucrum tractus cervice draconum

219

Primary

currus adest.” Aderat demissus ab aethere currus.

220

Primary

Quo simul adscendit frenataque colla draconum

221

Primary

permulsit manibusque leves agitavit habenas,

222

Primary

sublimis rapitur subiectaque Thessala Tempe

223

Primary

despicit et Threces regionibus applicat angues:

224

Primary

et quasque Ossa tulit quasque altus Pelion herbas

225

Primary

Othrysque Pindusque et Pindo maior Olympus

226

Primary

perspicit, et placitas partim radice revellit,

227

Primary

partim succidit curvamine falcis aenae.

228

Primary

Multa quoque Apidani placuerunt gramina ripis,

229

Primary

multa quoque Amphrysi neque eras inmunis, Enipeu;

230

Primary

nec non Peneos, nec non Spercheides undae

231

Primary

contribuere aliquid iuncosaque litora Boebes.

232

Primary

Carpsit et Euboica vivax Anthedone gramen,

233

Primary

nondum mutato vulgatum corpore Glauci.

234

Primary

Et iam nona dies curru pennisque draconum

235

Primary

nonaque nox omnes lustrantem viderat agros,

236

Primary

cum rediit. Neque erant tacti, nisi odore, dracones,

237

Primary

et tamen annosae pellem posuere senectae.

238

Primary

Constitit adveniens citra limenque foresque

239

Primary

et tantum caelo tegitur refugitque viriles

240

Primary

contactus statuitque aras de caespite binas,

241

Primary

dexteriore Hecates, ast laeva parte Iuventae.

242

Primary

Has ubi verbenis silvaque incinxit agresti.

243

Primary

haud procul egesta scrobibus tellure duabus

244

Primary

sacra facit cultrosque in guttura velleris atri

245

Primary

conicit et patulas perfundit sanguine fossas.

246

Primary

Tum super invergens liquidi carchesia vini

247

Primary

alteraque invergens tepidi carchesia lactis

248

Primary

verba simul fudit terrenaque numina civit

249

Primary

umbrarumque rogat rapta cum coniuge regem,

250

Primary

ne properent artus anima fraudare senili.

251

Primary

Quos ubi placavit precibusque et murmure longo,

252

Primary

Aesonis effetum proferri corpus ad auras

253

Primary

iussit et in plenos resolutum carmine somnos,

254

Primary

exanimi similem, stratis porrexit in herbis.

255

Primary

Hinc procul Aesoniden, procul hinc iubet ire ministros

256

Primary

et monet arcanis oculos removere profanos.

257

Primary

Diffugiunt iussi. Passis Medea capillis

258

Primary

bacchantum ritu, flagrantes circuit aras

259

Primary

multifidasque faces in fossa sanguinis atra

260

Primary

tingit et infectas geminis accendit in aris

261

Primary

terque senem flamma, ter aqua, ter sulphure lustrat.

262

Primary

Interea validum posito medicamen aeno

263

Primary

fervet et exsultat spumisque tumentibus albet.

264

Primary

Illic Haemonia radices valle resectas

265

Primary

seminaque floresque et sucos incoquit atros.

266

Primary

Adicit extremo lapides oriente petitos

267

Primary

et quas Oceani refluum mare lavit harenas,

268

Primary

addit et exceptas luna pernocte pruinas

269

Primary

et strigis infames ipsis cum carnibus alas

270

Primary

inque virum soliti vultus mutare ferinos

271

Primary

ambigui prosecta lupi; nec defuit illis

272

Primary

squamea Cinyphii tenuis membrana chelydri

273

Primary

vivacisque iecur cervi; quibus insuper addit

274

Primary

ora caputque novem cornicis saecula passae.

275

Primary

His et mille aliis postquam sine nomine rebus

276

Primary

propositum instruxit mortali barbara maius

277

Primary

arenti ramo iampridem mitis olivae

278

Primary

omnia confudit summisque inmiscuit ima.

279

Primary

Ecce vetus calido versatus stipes aeno

280

Primary

fit viridis primo, nec longo tempore frondes

281

Primary

induit et subito gravidis oneratur olivis.

282

Primary

At quacumque cavis spumas eiecit aenis

283

Primary

ignis et in terram guttae cecidere calentes,

284

Primary

vernat humus, floresque et mollia pabula surgunt.

285

Primary

Quae simul ac vidit, stricto Medea recludit

286

Primary

ense senis iugulum, veteremque exire cruorem

287

Primary

passa, replet sucis. Quos postquam combibit Aeson

288

Primary

aut ore acceptos aut vulnere, barba comaeque

289

Primary

canitie posita nigrum rapuere colorem,

290

Primary

pulsa fugit macies, abeunt pallorque situsque,

291

Primary

adiectoque cavae supplentur corpore rugae,

292

Primary

membraque luxuriant. Aeson miratur et olim

293

Primary

ante quater denos hunc se reminiscitur annos.

294

Primary

Viderat ex alto tanti miracula monstri

295

Primary

Liber, et admonitus iuvenes nutricibus annos

296

Primary

posse suis reddi, capit hoc a Colchide munus.

297

Primary

Neve doli cessent, odium cum coniuge falsum

298

Primary

Phasias adsimulat Peliaeque ad limina supplex

299

Primary

confugit. Atque illam, quoniam gravis ipse senecta est,

300

Primary

excipiunt natae. Quas tempore callida parvo

301

Primary

Colchis amicitiae mendacis imagine cepit.

302

Primary

Dumque refert inter meritorum maxima, demptos

303

Primary

Aesonis esse situs, atque hac in parte moratur,

304

Primary

spes est virginibus Pelia subiecta creatis

305

Primary

arte suum parili revirescere posse parentem.

306

Primary

Idque petunt pretiumque iubent sine fine pacisci.

307

Primary

Illa brevi spatio silet et dubitare videtur

308

Primary

suspenditque animos ficta gravitate rogantes.

309

Primary

Mox ubi pollicita est, “quo sit fiducia maior

310

Primary

muneris huius” ait, “qui vestri maximus aevo est

311

Primary

dux gregis inter oves, agnus medicamine fiet.”

312

Primary

Protinus innumeris effetus laniger annis

313

Primary

attrahitur flexo circum cava tempora cornu.

314

Primary

Cuius ut Haemonio marcentia guttura cultro

315

Primary

fodit et exiguo maculavit sanguine ferrum,

316

Primary

membra simul pecudis validosque venefica sucos

317

Primary

mergit in aere cavo: minuunt en corporis artus

318

Primary

cornuaque exurunt nec non cum cornibus annos,

319

Primary

et tener auditur medio balatus aeno.

320

Primary

Nec mora, balatum mirantibus exsilit agnus

321

Primary

lascivitque fuga lactantiaque ubera quaerit.

322

Primary

Obstipuere satae Pelia: promissaque postquam

323

Primary

exhibuere fidem, tum vero impensius instant.

324

Primary

Ter iuga Phoebus equis in Hibero flumine mersis

325

Primary

dempserat et quarta radiantia nocte micabant

326

Primary

sidera, cum rapido fallax Aeetias igni

327

Primary

imponit purum laticem et sine viribus herbas.

328

Primary

Iamque neci similis resoluto corpore regem

329

Primary

et cum rege suo custodes somnus habebat,

330

Primary

quem dederant cantus magicaeque potentia linguae:

331

Primary

intrarant iussae cum Colchide limina natae

332

Primary

ambierantque torum. “Quid nunc dubitatis inertes?

333

Primary

Stringite” ait “gladios veteremque haurite cruorem,

334

Primary

ut repleam vacuas iuvenali sanguine venas.

335

Primary

In manibus vestris vita est aetasque parentis:

336

Primary

si pietas ulla est nec spes agitatis inanes,

337

Primary

officium praestate patri telisque senectam

338

Primary

exigite et saniem coniecto emittite ferro.”

339

Primary

His, ut quaeque pia est, hortatibus impia prima est,

340

Primary

et ne sit scelerata, facit scelus. Haud tamen ictus

341

Primary

ulla suos spectare potest, oculosque reflectunt

342

Primary

caecaque dant saevis aversae vulnera dextris.

343

Primary

Ille, cruore fluens, cubito tamen adlevat artus

344

Primary

semilacerque toro temptat consurgere et inter

345

Primary

tot medius gladios pallentia bracchia tendens

346

Primary

“quid facitis, gnatae? quis vos in fata parentis

347

Primary

armat?” ait. Cecidere illis animique manusque.

348

Primary

Plura locuturo cum verbis guttura Colchis

349

Primary

abstulit et calidis laniatum mersit in undis.

350

Primary

Quod nisi pennatis serpentibus isset in auras,

351

Primary

non exempta foret poenae. Fugit alta superque

352

Primary

Pelion umbrosum, Philyreia tecta, superque

353

Primary

Othryn et eventu veteris loca nota Cerambi.

354

Primary

Hic ope nympharum sublatus in aera pennis,

355

Primary

cum gravis infuso tellus foret obruta ponto,

356

Primary

Deucalioneas effugit inobrutus undas.

357

Primary

Aeoliam Pitanen a laeva parte relinquit

358

Primary

factaque de saxo longi simulacra draconis,

359

Primary

Idaeumque nemus, quo nati furta, iuvencum

360

Primary

occuluit Liber falsi sub imagine cervi,

361

Primary

quaque pater Corythi parva tumulatus harena est,

362

Primary

et quos Maera novo latratu terruit agros,

363

Primary

Eurypylique urbem, qua Coae cornua matres

364

Primary

gesserunt tum cum discederet Herculis agmen

365

Primary

Phoebeamque Rhodon et Ialysios Telchinas,

366

Primary

quorum oculos ipso vitiantes omnia visu

367

Primary

Iuppiter exosus fraternis subdidit undis.

368

Primary

Transit et antiquae Cartheia moenia Ceae,

369

Primary

qua pater Alcidamas placidam de corpore natae

370

Primary

miraturus erat nasci potuisse columbam.

371

Primary

Inde lacus Hyries videt et Cycneia tempe,

372

Primary

quae subitus celebravit olor. Nam Phyllius illic

373

Primary

imperio pueri volucresque ferumque leonem

374

Primary

tradiderat domitos; taurum quoque vincere iussus

375

Primary

vicerat, et spreto totiens iratus amore

376

Primary

praemia poscenti taurum suprema negabat.

377

Primary

Ille indignatus “cupies dare” dixit et alto

378

Primary

desiluit saxo. Cuncti cecidisse putabant:

379

Primary

factus olor niveis pendebat in aere pennis.

380

Primary

At genetrix Hyrie, servatum nescia, flendo

381

Primary

delicuit stagnumque suo de nomine fecit.

382

Primary

Adiacet his Pleuron, in qua trepidantibus alis

383

Primary

Ophias effugit natorum vulnera Combe.

384

Primary

Inde Calaureae Letoidos adspicit arva,

385

Primary

in volucrem versi cum coniuge conscia regis.

386

Primary

Dextera Cyllene est, in qua cum matre Menephron

387

Primary

concubiturus erat saevarum more ferarum

388

Primary

Cephison procul hinc deflentem fata nepotis

389

Primary

respicit, in tumidam phocen ab Apolline versi,

390

Primary

Eumelique domum lugentis in aere natum.

391

Primary

Tandem vipereis Ephyren Pirenida pennis

392

Primary

contigit. Hic aevo veteres mortalia primo

393

Primary

corpora vulgarunt pluvialibus edita fungis.

394

Primary

Sed postquam Colchis arsit nova nupta venenis,

395

Primary

flagrantemque domum regis mare vidit utrumque,

396

Primary

sanguine natorum perfunditur impius ensis,

397

Primary

ultaque se male mater Iasonis effugit arma.

398

Primary

Hinc Titaniacis ablata draconibus intrat

399

Primary

Palladias arces, quae te, iustissima Phene,

400

Primary

teque, senex Peripha, pariter videre volantes

401

Primary

innixamque novis neptem Polypemonis alis.

402

Primary

Excipit hanc Aegeus, facto dammandus in uno;

403

Primary

nec satis hospitium est: thalami quoque foedere iungit.

404

Primary

Iamque aderat Theseus, proles ignara parenti,

405

Primary

et virtute sua bimarem pacaverat Isthmon.

406

Primary

Huius in exitium miscet Medea quod olim

407

Primary

attulerat secum Scythicis aconiton ab oris.

408

Primary

Illud Echidneae memorant e dentibus ortum

409

Primary

esse canis. Specus est tenebroso caecus hiatu,

410

Primary

est via declivis, per quam Tirynthius heros

411

Primary

restantem contraque diem radiosque micantes

412

Primary

obliquantem oculos nexis adamante catenis

413

Primary

Cerberon abstraxit; rabida qui concitus ira

414

Primary

implevit pariter ternis latratibus auras

415

Primary

et sparsit virides spumis albentibus agros.

416

Primary

Has concresse putant nactasque alimenta feracis

417

Primary

fecundique soli vires cepisse nocendi.

418

Primary

Quae quia nascuntur dura vivacia caute,

419

Primary

agrestes aconita vocant. Ea coniugis astu

420

Primary

ipse parens Aegeus nato porrexit ut hosti.

421

Primary

Sumpserat ignara Theseus data pocula dextra,

422

Primary

cum pater in capulo gladii cognovit eburno

423

Primary

signa sui generis facinusque excussit ab ore.

424

Primary

Effugit illa necem nebulis per carmina motis.

425

Primary

At genitor, quamquam laetatur sospite nato,

426

Primary

attonitus tamen est ingens discrimine parvo

427

Primary

committi potuisse nefas. Fovet ignibus aras

428

Primary

muneribusque deos implet, feriuntque secures

429

Primary

colla torosa boum vinctorum corpora vittis.

430

Primary

Nullus Erechthidis fertur celebratior illo

431

Primary

inluxisse dies. Agitant convivia patres

432

Primary

et medium vulgus, nec non et carmina, vino

433

Primary

ingenium faciente, canunt: “Te, maxime Theseu,

434

Primary

mirata est Marathon Cretaei sanguine tauri;

435

Primary

quodque suis securus arat Cromyona colonus,

436

Primary

munus opusque tuum est. Tellus Epidauria per te

437

Primary

clavigeram vidit Vulcani occumbere prolem,

438

Primary

vidit et inmitem Cephisias ora Procrusten,

439

Primary

Cercyonis letum vidit Cerealis Eleusin.

440

Primary

Occidit ille Sinis, magnis male viribus usus,

441

Primary

qui poterat curvare trabes et agebat ab alto

442

Primary

ad terram late sparsuras corpora pinus.

443

Primary

Tutus ad Alcathoen, Lelegeia moenia, limes

444

Primary

composito Scirone patet, sparsisque latronis

445

Primary

terra negat sedem, sedem negat ossibus unda;

446

Primary

quae iactata diu fertur durasse vetustas

447

Primary

in scopulos: scopulis nomen Scironis inhaeret.

448

Primary

Si titulos annosque tuos numerare velimus,

449

Primary

facta premant annos. Pro te, fortissime, vota

450

Primary

publica suscipimus, Bacchi tibi sumimus haustus.”

451

Primary

Consonat adsensu populi precibusque faventum

452

Primary

regia, nec tota tristis locus ullus in urbe est.

453

Primary

Nec tamen (usque adeo nulla est sincera voluptas,

454

Primary

sollicitumque aliquid laetis intervenit) Aegeus

455

Primary

gaudia percepit nato secura recepto.

456

Primary

Bella parat Minos. Qui quamquam milite, quamquam

457

Primary

classe valet, patria tamen est firmissimus ira

458

Primary

Androgeique necem iustis ulciscitur armis.

459

Primary

Ante tamen bello vires adquirit amicas,

460

Primary

quaque potens habitus, volucri freta classe pererrat.

461

Primary

Hinc Anaphen sibi iungit et Astypaleia regna,

462

Primary

promissis Anaphen, regna Astypaleia bello;

463

Primary

hinc humilem Myconum cretosaque rura Cimoli

464

Primary

florentemque thymo Cythnum parvamque Seriphon

465

Primary

marmoreamque Paron, quaque impia prodidit Arnen

466

Primary

Sithonis (accepto, quod avara poposcerat, auro

467

Primary

mutata est in avem, quae nunc quoque diligit aurum,

468

Primary

nigra pedes, nigris velata monedula pennis).

469

Primary

At non Oliaros Didymaeque et Tenos et Andros

470

Primary

et Gyaros nitidaeque ferax Peparethos olivae

471

Primary

Gnosiacas iuvere rates. Latere inde sinistro

472

Primary

Oenopiam Minos petit, Aeacideia regna:

473

Primary

Oenopiam veteres appellavere, sed ipse

474

Primary

Aeacus Aeginam genetricis nomine dixit.

475

Primary

Turba ruit tantaeque virum cognoscere famae

476

Primary

expetit. Occurrunt illi Telamonque, minorque

477

Primary

quam Telamon Peleus, et proles tertia Phocus.

478

Primary

Ipse quoque egreditur tardus gravitate senili

479

Primary

Aeacus, et quae sit veniendi causa requirit.

480

Primary

Admonitus patrii luctus suspirat et illi

481

Primary

dicta refert rector populorum talia centum:

482

Primary

“Arma iuves oro pro gnato sumpta piaeque

483

Primary

pars sis militiae; tumulo solacia posco.”

484

Primary

Huic Asopiades “petis inrita” dixit “et urbi

485

Primary

non facienda meae: neque enim coniunctior ulla

486

Primary

Cecropidis hac est tellus: ea foedera nobis.”

487

Primary

Tristis abit “stabunt” que “tibi tua foedera magno”

488

Primary

dixit et utilius bellum putat esse minari

489

Primary

quam gerere atque suas ibi praeconsumere vires.

490

Primary

Classis ab Oenopiis etiamnum Lyctia muris

491

Primary

spectari poterat, cum pleno concita velo

492

Primary

Attica puppis adest in portusque intrat amicos,

493

Primary

quae Cephalum patriaeque simul mandata ferebat.

494

Primary

Aeacidae longo iuvenes post tempore visum

495

Primary

agnovere tamen Cephalum dextrasque dedere

496

Primary

inque patris duxere domum. Spectabilis heros

497

Primary

et veteris retinens etiamnum pignera formae

498

Primary

ingreditur ramumque tenens popularis olivae

499

Primary

a dextra laevaque duos aetate minores

500

Primary

maior habet, Clyton et Buten, Pallante creatos.

501

Primary

Postquam congressus primi sua verba tulerunt,

502

Primary

Cecropidae Cephalus peragit mandata rogatque

503

Primary

auxilium foedusque refert et iura parentum

504

Primary

imperiumque peti totius Achaidos addit.

505

Primary

Sic ubi mandatam iuvit facundia causam,

506

Primary

Aeacus, in capulo sceptri nitente sinistra,

507

Primary

“ne petite auxilium, sed sumite”, dixit “Athenae;

508

Primary

nec dubie vires, quas haec habet insula, vestras

509

Primary

ducite; et omnia habet (rerum status iste mearum).

510

Primary

Robora non desunt, superat mihi miles et hosti:

511

Primary

gratia dis, felix et inexcusabile tempus.”

512

Primary

“Immo ita sit,” Cephalus, ”crescat tua civibus opto

513

Primary

urbs!” ait. “Adveniens equidem modo gaudia cepi,

514

Primary

cum tam pulchra mihi, tam par aetate iuventus

515

Primary

obvia processit. Multos tamen inde requiro,

516

Primary

quos quondam vidi vestra prius urbe receptus.”

517

Primary

Aeacus ingemuit tristique ita voce locutus:

518

Primary

”Flebile principium melior fortuna secuta est.

519

Primary

Hanc utinam possem vobis memorare sine illo!

520

Primary

Ordine nunc repetam. Neu longa ambage morer vos:

521

Primary

ossa cinisque iacent, memori quos mente requiris.

522

Primary

Et quota pars illi rerum periere mearum!

523

Primary

Dira lues ira populis Iunonis iniquae

524

Primary

incidit exosae dictas a paelice terras.

525

Primary

Dum visum mortale malum tantaeque latebat

526

Primary

causa nocens cladis, pugnatum est arte medendi:

527

Primary

exitium superabat opem, quae victa iacebat.

528

Primary

Principio caelum spissa caligine terras

529

Primary

pressit et ignavos inclusit nubibus aestus;

530

Primary

dumque quater iunctis explevit cornibus orbem

531

Primary

luna, quater plenum tenuata retexuit orbem,

532

Primary

letiferis calidi spirarunt aestibus austri.

533

Primary

Constat et in fontes vitium venisse lacusque,

534

Primary

miliaque incultos serpentum multa per agros

535

Primary

errasse atque suis fluvios temerasse venenis.

536

Primary

Strage canum primo volucrumque oviumque boumque,

537

Primary

inque feris subiti deprensa potentia morbi.

538

Primary

Concidere infelix validos miratur arator

539

Primary

inter opus tauros medioque recumbere sulco;

540

Primary

lanigeris gregibus balatus dantibus aegros

541

Primary

sponte sua lanaeque cadunt et corpora tabent.

542

Primary

Acer equus quondam magnaeque in pulvere famae

543

Primary

degenerat palmas veterumque oblitus honorum

544

Primary

ad praesepe gemit leto moriturus inerti.

545

Primary

Non aper irasci meminit, non fidere cursu

546

Primary

cerva, nec armentis incurrere fortibus ursi.

547

Primary

Omnia languor habet; silvisque agrisque viisque

548

Primary

corpora foeda iacent, vitiantur odoribus aurae.

549

Primary

Mira loquar: non illa canes avidaeque volucres,

550

Primary

non cani tetigere lupi; dilapsa liquescunt

551

Primary

adflatuque nocent et agunt contagia late.

552

Primary

Pervenit ad miseros damno graviore colonos

553

Primary

pestis et in magnae dominatur moenibus urbis.

554

Primary

Viscera torrentur primo, flammaeque latentis

555

Primary

indicium rubor est et ductus anhelitus ingens.

556

Primary

Aspera lingua tumet, tepidisque arentia ventis

557

Primary

ora patent, auraeque graves captantur hiatu.

558

Primary

Non stratum, non ulla pati velamina possunt,

559

Primary

dura sed in terra ponunt praecordia; nec fit

560

Primary

corpus humo gelidum, sed humus de corpore fervet.

561

Primary

Nec moderator adest, inque ipsos saeva medentes

562

Primary

erumpit clades, obsuntque auctoribus artes:

563

Primary

quo propior quisque est servitque fidelius aegro,

564

Primary

in partem leti citius venit. Utque salutis

565

Primary

spes abiit finemque vident in funere morbi,

566

Primary

indulgent animis et nulla, quid utile, cura est:

567

Primary

utile enim nihil est. Passim positoque pudore

568

Primary

fontibus et fluviis puteisque capacibus haerent,

569

Primary

nec sitis est exstincta prius quam vita bibendo.

570

Primary

Inde graves multi nequeunt consurgere et ipsis

571

Primary

inmoriuntur aquis: aliquis tamen haurit et illas.

572

Primary

Tantaque sunt miseris invisi taedia lecti:

573

Primary

prosiliunt, aut si prohibent consistere vires,

574

Primary

corpora devolvunt in humum: fugiuntque penates

575

Primary

quisque suos, sua cuique domus funesta videtur,

576

Primary

et quia causa latet, locus est in crimine parvus

577

Primary

Semianimes errare viis, dum stare valebant,

578

Primary

adspiceres, flentes alios terraque iacentes

579

Primary

lassaque versantes supremo lumina motu:

580

Primary

membraque pendentis tendunt ad sidera caeli,

581

Primary

hic illic, ubi mors deprenderat, exhalantes.

582

Primary

Quid mihi tunc animi fuit? an quod debuit esse,

583

Primary

ut vitam odissem et cuperem pars esse meorum?

584

Primary

Quo se cumque acies oculorum flexerat, illic

585

Primary

vulgus erat stratum, veluti cum putria motis

586

Primary

poma cadunt ramis agitataque ilice glandes.

587

Primary

Templa vides contra gradibus sublimia longis:

588

Primary

Iuppiter illa tenet. Quis non altaribus illis

589

Primary

inrita tura dedit? Quotiens pro coniuge coniunx,

590

Primary

pro gnato genitor dum verba precantia dicit,

591

Primary

non exoratis animam finivit in aris,

592

Primary

inque manu turis pars inconsumpta reperta est!

593

Primary

Admoti quotiens templis, dum vota sacerdos

594

Primary

concipit et fundit purum inter cornua vinum,

595

Primary

haud exspectato ceciderunt vulnere tauri!

596

Primary

Ipse ego sacra Iovi pro me patriaque tribusque

597

Primary

cum facerem natis, mugitus victima diros

598

Primary

edidit et subito conlapsa sine ictibus ullis

599

Primary

exiguo tinxit subiectos sanguine cultros.

600

Primary

Exta quoque aegra notas veri monitusque deorum

601

Primary

perdiderant: tristes penetrant ad viscera morbi.

602

Primary

Ante sacros vidi proiecta cadavera postes,

603

Primary

ante ipsas, quo mors foret invidiosior, aras.

604

Primary

Pars animam laqueo claudunt mortisque timorem

605

Primary

morte fugant ultroque vocant venientia fata.

606

Primary

Corpora missa neci nullis de more feruntur

607

Primary

funeribus: neque enim capiebant funera portae.

608

Primary

Aut inhumata premunt terras aut dantur in altos

609

Primary

indotata rogos. Et iam reverentia nulla est,

610

Primary

deque rogis pugnant alienisque ignibus ardent.

611

Primary

Qui lacriment, desunt; indefletaeque vagantur

612

Primary

matrumque nuruumque animae iuvenumque senumque:

613

Primary

nec locus in tumulos, nec sufficit arbor in ignes.

614

Primary

Attonitus tanto miserarum turbine rerum,

615

Primary

“Iuppiter o!” dixi “si te non falsa loquuntur

616

Primary

dicta sub amplexus Aeginae Asopidos isse,

617

Primary

nec te, magne pater, nostri pudet esse parentem,

618

Primary

aut mihi redde meos aut me quoque conde sepulcro.”

619

Primary

Ille notam fulgore dedit tonitruque secundo.

620

Primary

“Accipio, sintque ista, precor, felicia mentis

621

Primary

signa tuae” dixi. “Quod das mihi, pigneror omen.”

622

Primary

Forte fuit iuxta patulis rarissima ramis

623

Primary

sacra Iovi quercus de semine Dodonaeo:

624

Primary

hic nos frugilegas adspeximus agmine longo

625

Primary

grande onus exiguo formicas ore gerentes

626

Primary

rugosoque suum servantes cortice callem.

627

Primary

Dum numerum miror, “totidem, pater optime” dixi,

628

Primary

“tu mihi da cives et inania moenia supple.”

629

Primary

Intremuit ramisque sonum sine flamine motis

630

Primary

alta dedit quercus. Pavido mihi membra timore

631

Primary

horruerant, stabantque comae. Tamen oscula terrae

632

Primary

roboribusque dedi; nec me sperare fatebar:

633

Primary

sperabam tamen atque animo mea vota fovebam.

634

Primary

Nox subit, et curis exercita corpora somnus

635

Primary

occupat: ante oculos eadem mihi quercus adesse

636

Primary

et ramos totidem totidemque animalia ramis

637

Primary

ferre suis visa est pariterque tremiscere motu

638

Primary

graniferumque agmen subiectis spargere in arvis;

639

Primary

crescere quod subito et maius maiusque videri

640

Primary

ac se tollere humo rectoque adsistere trunco

641

Primary

et maciem numerumque pedum nigrumque colorem

642

Primary

ponere et humanam membris inducere formam.

643

Primary

Somnus abit: damno vigilans mea visa querorque

644

Primary

in superis opis esse nihil. At in aedibus ingens

645

Primary

murmur erat, vocesque hominum exaudire videbar

646

Primary

iam mihi desuetas. Dum suspicor has quoque somni

647

Primary

esse, venit Telamon properus, foribusque reclusis

648

Primary

“speque fideque, pater” dixit, “maiora videbis:

649

Primary

egredere!” Egredior, qualesque in imagine somni

650

Primary

visus eram vidisse viros, ex ordine tales

651

Primary

adspicio noscoque. Adeunt regemque salutant.

652

Primary

Vota Iovi solvo populisque recentibus urbem

653

Primary

partior et vacuos priscis cultoribus agros,

654

Primary

Myrmidonasque voco, nec origine nomina fraudo.

655

Primary

Corpora vidisti; mores quos ante gerebant,

656

Primary

nunc quoque habent: parcum genus est patiensque laborum

657

Primary

quaesitique tenax et quod quaesita reservet.

658

Primary

Hi te ad bella pares annis animisque sequentur,

659

Primary

cum primum qui te feliciter attulit, eurus”

660

Primary

(eurus enim attulerat) “fuerit mutatus in austros.”

661

Primary

Talibus atque aliis longum sermonibus illi

662

Primary

implevere diem. Lucis pars ultima mensae

663

Primary

est data, nox somnis. Iubar aureus extulerat Sol

664

Primary

(flabat adhuc eurus redituraqua vela tenebat):

665

Primary

ad Cephalum Pallante sati, cui grandior aetas,

666

Primary

ad regem Cephalus simul et Pallante creati

667

Primary

conveniunt. Sed adhuc regem sopor altus habebat.

668

Primary

Excipit Aeacides illos in limine Phocus:

669

Primary

nam Telamon fraterque viros ad bella legebant.

670

Primary

Phocus in interius spatium pulchrosque recessus

671

Primary

Cecropidas ducit, cum quis simul ipse resedit.

672

Primary

Adspicit Aeoliden ignota ex arbore factum

673

Primary

ferre manu iaculum, cuius fuit aurea cuspis.

674

Primary

Pauca prius mediis sermonibus ille locutus

675

Primary

“sum nemorum studiosus” ait “caedisque ferinae:

676

Primary

qua tamen e silva teneas hastile recisum,

677

Primary

iamdudum dubito. Certe si fraxinus esset,

678

Primary

fulva colore foret; si cornus, nodus inesset.

679

Primary

Unde sit, ignoro. Sed non formosius isto

680

Primary

viderunt oculi telum iaculabile nostri.”

681

Primary

Excipit Actaeis e fratribus alter, et “usum

682

Primary

maiorem specie mirabere” dixit “in isto.

683

Primary

Consequitur quodcumque petit, fortunaque missum

684

Primary

non regit, et revolat nullo referente cruentum.”

685

Primary

Tum vero iuvenis Nereius omnia quaerit,

686

Primary

cur sit et unde datum, quis tanti muneris auctor.

687

Primary

Quae petit, ille refert. Sed enim (narrare pudori est !),

688

Primary

qua tulerit mercede silet; tactusque dolore

689

Primary

coniugis amissae lacrimis ita fatur obortis:

690

Primary

“Hoc me, nate dea, (quis possit credere?) telum

691

Primary

flere facit facietque diu, si vivere nobis

692

Primary

fata diu dederint. Hoc me cum coniuge cara

693

Primary

perdidit: hoc utinam caruissem munere semper!

694

Primary

Procris erat (si forte magis pervenit ad aures

695

Primary

Orithyia tuas, raptae soror Orithyiae),

696

Primary

si faciem moresque velis conferre duarum,

697

Primary

dignior ipsa rapi. Pater hanc mihi iunxit Erechtheus,

698

Primary

hanc mihi iunxit amor. Felix dicebar eramque.

699

Primary

Non ita dis visum est, aut nunc quoque forsitan essem.

700

Primary

Alter agebatur post sacra iugalia mensis,

701

Primary

cum me cornigeris tendentem retia cervis

702

Primary

vertice de summo semper florentis Hymetti

703

Primary

lutea mane videt pulsis Aurora tenebris

704

Primary

invitumque rapit. Liceat mihi vera referre

705

Primary

pace deae. Quod sit roseo spectabilis ore,

706

Primary

quod teneat lucis, teneat confinia noctis,

707

Primary

nectareis quod alatur aquis, ego —Procrin amabam:

708

Primary

pectore Procris erat, Procris mihi semper in ore.

709

Primary

Sacra tori coitusque novos thalamosque recentes

710

Primary

primaque deserti referebam foedera lecti.

711

Primary

Mota dea est et “siste tuas, ingrate, querellas:

712

Primary

Procrin habe!” dixit. “Quodsi mea provida mens est,

713

Primary

non habuisse voles.” Meque illi irata remisit.

714

Primary

Dum redeo mecumque deae memorata retracto,

715

Primary

esse metus coepit, ne iura iugalia coniunx

716

Primary

non bene servasset. Facies aetasque iubebat

717

Primary

credere adulterium; prohibebant credere mores.

718

Primary

Sed tamen afueram, sed et haec erat unde redibam,

719

Primary

criminis exemplum, sed cuncta timemus amantes.

720

Primary

Quaerere quod doleam statuo donisque pudicam

721

Primary

sollicitare fidem. Favet huic Aurora timori

722

Primary

inmutatque meam (videor sensisse) figuram.

723

Primary

Palladias ineo non cognoscendus Athenas

724

Primary

ingrediorque domum. Culpa domus ipsa carebat

725

Primary

castaque signa dabat dominoque erat anxia rapto:

726

Primary

vix aditus per mille dolos ad Erechthida factus.

727

Primary

Ut vidi, obstipui meditataque paene reliqui

728

Primary

temptamenta fide. Male me, quin vera faterer,

729

Primary

continui, male, quin, ut oportuit, oscula ferrem.

730

Primary

Tristis erat (sed nulla tamen formosior illa

731

Primary

esse potest tristi) desiderioque calebat

732

Primary

coniugis abrepti. Tu conlige, qualis in illa,

733

Primary

Phoce, decor fuerit, quam sic dolor ipse decebat.

734

Primary

Quid referam, quotiens temptamina nostra pudici

735

Primary

reppulerint mores, quotiens “ego” dixerit “uni

736

Primary

servor; ubicumque est, uni mea gaudia servo!”

737

Primary

Cui non ista fide satis experientia sano

738

Primary

magna foret? Non sum contentus et in mea pugno

739

Primary

vulnera, dum census dare me pro nocte loquendo

740

Primary

muneraque augendo tandem dubitare coegi.

741

Primary

Exclamo: “Male (fictor adest !), male fictus adulter

742

Primary

verus eram coniunx! me, perfida, teste teneris!”

743

Primary

Illa nihil. Tacito tantummodo victa pudore

744

Primary

insidiosa malo cum coniuge limina fugit;

745

Primary

offensaque mei genus omne perosa virorum

746

Primary

montibus errabat, studiis operata Dianae.

747

Primary

Tum mihi deserto violentior ignis ad ossa

748

Primary

pervenit. Orabam veniam et peccasse fatebar

749

Primary

et potuisse datis simili succumbere culpae

750

Primary

me quoque muneribus, si munera tanta darentur.

751

Primary

Haec mihi confesso, laesum prius ulta pudorem,

752

Primary

redditur et dulces concorditer exigit annos.

753

Primary

Dat mihi praeterea, tamquam se parva dedisset

754

Primary

dona, canem munus, quem cum sua traderet illi

755

Primary

Cynthia, “currendo superabit” dixerat “omnes.”

756

Primary

Dat simul et iaculum, manibus quod (cernis) habemus.

757

Primary

Muneris alterius quae sit fortuna, requiris?

758

Primary

Accipe mirandum: novitate movebere facti.

759

Primary

Carmina Laiades non intellecta priorum

760

Primary

solverat ingeniis, et praecipitata iacebat

761

Primary

inmemor ambagum vates obscura suarum.

762

Primary

scilicet alma Themis non talia liquit inulta.

763

Primary

Protinus Aoniis inmittitur altera Thebis

764

Primary

pestis, et exitio multi pecorumque suoque

765

Primary

rurigenae pavere feram. Vicina iuventus

766

Primary

venimus et latos indagine cinximus agros.

767

Primary

Illa levi velox superabat retia saltu

768

Primary

summaque transibat positarum lina plagarum.

769

Primary

Copula detrahitur canibus: quos illa sequentes

770

Primary

effugit et celeri non segnior alite ludit.

771

Primary

Poscor et ipse meum consensu Laelapa magno

772

Primary

(muneris hoc nomen). Iamdudum vincula pugnat

773

Primary

exuere ipse sibi colloque morantia tendit.

774

Primary

Vix bene missus erat, nec iam poteramus, ubi esset,

775

Primary

scire. Pedum calidus vestigia pulvis habebat,

776

Primary

ipse oculis ereptus erat. Non ocior illo

777

Primary

hasta nec exutae contorto verbere glandes,

778

Primary

nec Gortyniaco calamus levis exit ab arcu.

779

Primary

Collis apex medii subiectis inminet arvis:

780

Primary

tollor eo capioque novi spectacula cursus,

781

Primary

quo modo deprendi, modo se subducere ab ipso

782

Primary

vulnere visa fera est. Nec limite callida recto

783

Primary

in spatiumque fugit, sed decipit ora sequentis

784

Primary

et redit in gyrum, ne sit suus impetus hosti.

785

Primary

Inminet hic sequiturque parem similisque tenenti

786

Primary

non tenet et vanos exercet in aera morsus.

787

Primary

Ad iaculi vertebar opem. Quod dextera librat

788

Primary

dum mea, dum digitos amentis addere tempto,

789

Primary

lumina deflexi. Revocataque rursus eodem

790

Primary

rettuleram: in medio (mirum) duo marmora campo

791

Primary

adspicio: fugere hoc, illud captare putares.

792

Primary

Scilicet invictos ambo certamine cursus

793

Primary

esse deus voluit, siquis deus adfuit illis.”

794

Primary

Hactenus, et tacuit. “Iaculo quod crimen in ipso est?”

795

Primary

Phocus ait. Iaculi sic crimina reddidit ille:

796

Primary

“Gaudia principium nostri sunt, Phoce, doloris:

797

Primary

illa prius referam. Iuvat o meminisse beati

798

Primary

temporis, Aeacida, quo primos rite per annos

799

Primary

coniuge eram felix, felix erat illa marito.

800

Primary

Mutua cura duos et amor socialis habebat;

801

Primary

nec Iovis illa meo thalamos praeferret amori,

802

Primary

nec, me quae caperet, non si Venus ipsa veniret,

803

Primary

ulla erat: aequales urebant pectora flammae.

804

Primary

Sole fere radiis feriente cacumina primis

805

Primary

venatum in silvas iuvenaliter ire solebam.

806

Primary

Nec mecum famuli nec equi nec naribus acres

807

Primary

ire canes, nec lina sequi nodosa solebant:

808

Primary

tutus eram iaculo. Sed cum satiata ferinae

809

Primary

dextera caedis erat, repetebam frigus et umbras

810

Primary

et quae de gelidis exibat vallibus aura.

811

Primary

Aura petebatur medio mihi lenis in aestu,

812

Primary

auram exspectabam, requies erat illa labori.

813

Primary

“Aura” (recordor enim) “venias” cantare solebam,

814

Primary

“meque iuves intresque sinus, gratissima, nostros,

815

Primary

utque facis, relevare velis, quibus urimur, aestus.”

816

Primary

Forsitan addiderim (sic me mea fata trahebant)

817

Primary

blanditias plures et “tu mihi magna voluptas,”

818

Primary

dicere sim solitus, “tu me reficisque fovesque,

819

Primary

tu facis, ut silvas, ut amem loca sola; meoque

820

Primary

spiritus iste tuus semper captatur ab ore.”

821

Primary

Vocibus ambiguis deceptam praebuit aurem

822

Primary

nescio quis, nomenque aurae tam saepe vocatum

823

Primary

esse putat nymphae: nympham mihi credit amari.

824

Primary

Criminis extemplo ficti temerarius index

825

Primary

Procrin adit linguaque refert audita susurra.

826

Primary

Credula res amor est: subito conlapsa dolore,

827

Primary

ut mihi narratur, cecidit; longoque refecta

828

Primary

tempore se miseram, se fati dixit iniqui,

829

Primary

deque fide questa est; et crimine concita vano

830

Primary

quod nihil est, metuit, metuit sine corpore nomen

831

Primary

et dolet infelix veluti de paelice vera.

832

Primary

Saepe tamen dubitat speratque miserrima falli

833

Primary

indicioque fidem negat et, nisi viderit ipsa,

834

Primary

damnatura sui non est delicta mariti.

835

Primary

Postera depulerant Aurorae lumina noctem:

836

Primary

egredior silvamque peto, victorque per herbas

837

Primary

“Aura veni” dixi, “nostroque medere labori.”

838

Primary

Et subito gemitus inter mea verba videbar

839

Primary

nescio quos audisse: “veni” tamen “optima!” dicens

840

Primary

fronde levem rursus strepitum faciente caduca

841

Primary

sum ratus esse feram telumque volatile misi.

842

Primary

Procris erat; medioque tenens in pectore vulnus

843

Primary

“ei mihi” conclamat. Vox est ubi cognita fidae

844

Primary

coniugis, ad vocem praeceps amensque cucurri.

845

Primary

Semianimem et sparsas foedantem sanguine vestes

846

Primary

et sua (me miserum!) de vulnere dona trahentem

847

Primary

invenio, corpusque meo mihi carius ulnis

848

Primary

mollibus attollo scissaque a pectore veste

849

Primary

vulnera saeva ligo conorque inhibere cruorem,

850

Primary

neu me morte sua sceleratum deserat, oro.

851

Primary

Viribus illa carens et iam moribunda coegit

852

Primary

haec se pauca loqui: “Per nostri foedera lecti

853

Primary

perque deos supplex oro superosque meosque,

854

Primary

per siquid merui de te bene perque manentem

855

Primary

nunc quoque, cum pereo, causam mihi mortis, amorem,

856

Primary

ne thalamis Auram patiare innubere nostris.”

857

Primary

Dixit, et errorem tum denique nominis esse

858

Primary

et sensi et docui. Sed quid docuisse iuvabat?

859

Primary

Labitur, et parvae fugiunt cum sanguine vires.

860

Primary

Dumque aliquid spectare potest, me spectat et in me

861

Primary

infelicem animam nostroque exhalat in ore;

862

Primary

sed vultu meliore mori secura videtur.”

863

Primary

Flentibus haec lacrimans heros memorabat: et ecce

864

Primary

Aeacus ingreditur duplici cum prole novoque

865

Primary

milite, quem Cephalus cum fortibus accipit armis.

Text notes and edition context

Work

Metamorphoses

Ovid arranges myth as a chain of transformations, linking creation, desire, punishment, divine violence, and poetic self-fashioning across fifteen books.

Mythological epic / narrative poem | Original language: Latin

Early Imperial Roman poem, completed in the early 1st century CE

You are reading Book 7.

Primary Edition

Hugo Magnus

Latin | Verse

Latin base text via Perseus canonical TEI

This is the Magnus Latin text as distributed in the Perseus canonical repository.

Pilot canonical-spine import for Metamorphoses source books with line-level CTS identity preserved.

Source family: Latin canonical pilot texts

PerseusDL canonical-latinLit | CC BY-SA 4.0 upstream canonical text

Pinned canonical Latin TEI imports staged as pilot source-of-truth readings.

CTS range: urn:cts:latinLit:phi0959.phi006.perseus-lat2:7.1 -> urn:cts:latinLit:phi0959.phi006.perseus-lat2:7.865

Pinned source commit: e69eee761e5b

Source path: data/phi0959/phi006/phi0959.phi006.perseus-lat2.xml

Primary source: Latin canonical pilot texts | PerseusDL canonical-latinLit.

Canonical pilot note: this original-language edition is currently imported for Book 7 only and carries line-level CTS URNs in the runtime corpus.